 |
Nedim Gürsel (d. 5 Nisan 1951, Gaziantep), yazar. İktisatçı Seyfettin Gürsel'in kardeşidir.
İlköğretimini Balıkesir 6 Eylül İlkokulu'nda tamamladı. Galatasaray Lisesi'nden mezun oldu. Yazıları 1960'ların sonlarından itibaren edebiyat dergilerinde yer almaya başladı. 12 Mart muhtırasının ardından bir yazısı gerekçe gösterilerek yargılandı. Bu olayın ardından Fransa'ya geçti. Sorbonne Üniversitesi'nde Modern Fransız Edebiyatı okudu. Doktorasını yine Sorbonne'da, Louis Aragon ile Nazım Hikmet'i konu alan "karşılaştırmalı edebiyat" alanında tamamladı. Fransa'dan 1979'da döndüğü Türkiye'de kısa süre kalabildi. 12 Eylül'ün ardından yeniden Fransa'ya gitti. Akademik faaliyetlerine paralel olarak, aralarında Le Monde, Cumhuriyet ve Milliyet'in de bulunduğu çeşitli basın-yayın kuruluşlarına yazılar yazdı.
Halen Fransa Bilimsel Araştırmalar Merkezi'nde (CNRS) araştırma direktörlüğü görevinin yanı sıra Sorbonne Üniversitesi'nde Türk edebiyatı dersleri vermektedir. PEN Yazarlar Derneği, Paris Yazarlar Evi ve Akdeniz Akademisi üyesidir. Eserleri toplam 12 dile çevrildi.
1976'da yayınlanan ilk öykü kitabı „Uzun Sürmüş Bir Yaz" ile Türk Dil Kurumu Hikaye Ödülü'nü kazandı. 11 yıl sonra çıkan "Boğazkesen, Fatih'in Romanı" uluslararası edebiyat çevrelerinde de yankı yarattı.
Eleştiri
Semih Gümüş, Nedim Gürsel'i şu satırlarla değerlendirmektedir:
" İlk öykülerine ve yazılarına bakarak, son kırk yıl içinde en genç ünlenen yazarın Nedim Gürsel olduğunu sanırım söyleyebiliriz. Hem on sekiz yaşında dönemin en önemli dergilerinde yazılar ve öyküler yayımlıyor, hem de yirmi dört yaşında, sonradan sanki başyapıtıymış gibi konuşulagelen Uzun Sürmüş Bir Yaz kitabını ortaya çıkarıp ertesi yıl dönemin en çetin ödülü ve alanın yıllarca unutulmayacak bir değer kazanmasına neden olan Türk Dil Kurumu Hikaye Ödülü'nü alıyordu. "
Gültekin Emre'nin "Sağ Salim Kavuşsak" kitabına ilişkin notları:
" 'Gorki'nin Öyküleri' yazısı nedeniyle mahkemeye verildiğinde yirmi, ilk kitabı yayımlandığında ise yirmi dört yaşındadır Nedim Gürsel. Hakkında soruşturmalar açılınca iki kez Paris'e gitmek zorunda kalır ve uzun bir sürgünlük yaşamının sıkıntılarına katlanır. Bu uzun süren Paris günleri onu annesinden uzakta tutar, bu çok sevdiği insana özlemi bir türlü dinmez. "
Eserleri
Kadınlar Kitabı (Öykü, 1975) Uzun Sürmüş Bir Yaz (Öykü, 1976) Şeyh Bedrettin Destanı Üzerine (İnceleme-eleştiri, 1978) Çağdaş Yazın ve Kültür (İnceleme-eleştiri, 1978) Yerel Kültürlerden Evrensele (Deneme, 1985) Sevgilim İstanbul (Öykü, 1986) Sorguda (Öykü, 1988) Seyir Defteri (Gezi, 1990) Son Tramvay (Öykü, 1991) Pasifik Kıyısında (Gezi, 1991) Nazım Hikmet ve Geleneksel Türk Yazını (İnceleme-eleştiri, 1992) Başkaldıran Edebiyat (İnceleme-eleştiri, 1994) Balkanlara Dönüş (Gezi, 1995) Uzun Bir Ayrılık İçin Kırk Kısa Şiir (Şiir, 1996) Paris Yazıları (Deneme, 1996) Paris Kitabı (Deneme, 1998) Gemiler de Gitti (Gezi, 1998) Yüzyıl Biterken (Röportaj, 1999) Yaşar Kemal: Bir Geçiş Dönemi Romancısı (İnceleme-eleştiri, 2000) Aragon: Başkaldırıdan Gerçeğe (İnceleme-eleştiri, 2000) Cicipapa, Toplu Öyküler [1967-1990] (Aralık 2002) Öğleden Sonra Aşk (Aralık 2002) Boğazkesen, Fatih'in Romanı (Şubat 2003) Güneşte Ölüm, İspanya İzlenimleri (Nisan 2003) Bir Avuç Dünya, Toplu Gezi Yazıları [1977-1997] (Nisan 2003) Sağ Salim Kavuşsak, Çocukluk Yılları (Şubat 2004) Resimli Dünya (Mayıs 2004) Paris Yazıları, Görünümler ve Görüşler, Durumlar ve Duruşlar (Eylül 2004) İlk Kadın (Ekim 2004) İzler ve Gölgeler (Şubat 2005) Dünya Şairi Nazım Hikmet (Haziran 2005) Çıplak Berlin (Nisan 2006) Bozkırdaki Yabancı (Eylül 2006) Yedi Dervişler (Nisan 2007)
Ödülleri Türk Dil Kurumu Hikaye Ödülü (Uzun Sürmüş Bir Yaz, 1976) Fransız PEN Kulübü Özgürlük Ödülü (Sevgilim İstanbul, 1986) Abdi İpekçi Dostluk ve Barış Ödülü (1986) Haldun Taner Öykü Ödülü (Tomris Uyar ve Murathan Mungan'la paylaştı,1987) Radio France İnternationale Uluslararası En İyi Öykü Ödülü (1990) Struga Altın Plaket Ödülü (Öykü ve eleştiri dalındaki çalışmalarıyla, 1992) Fransız hükumeti tarafından sanat ve edebiyat şövalyesi (2004) France-Turquie Ödülü (Öğleden Sonra Aşk, 2004) |
